Mga batang Pinoy mas prone sa Exposure sa Online Threat

ni Nenet Villafania

GUSTO sana nating mabantayan ang mga anak natin sa kanilang online activities 24/7, kaso hindi talaga puwede. Napaka-unrealistic kasi dahil parehong magulang at mga anak, gumagamit ng kani-kanilang respective gadgets sa trabaho, pag-aaral o paglalaro.

Sa pagkakaroon ng Covid-19 pandemic, hindi lang dumami ang bilang ng mga online user at dumami rin ang gumagamit ng cyberspace, kaya mas vulnerable ang mga bata sa cybercrimes at threats tulad ng phishing at cyberbullying.

Ayon sa report, tumaas ang krimen na may kinalaman sa mga bata. Abot sa walong bata ang nasasangkot sa online exploitation bawat araw. Sa global scale, hindi talaga ito maganda lalo na sa Pilipinas, kung saan ang Internet user record as of January 2022, ay 76.01 million considering na ang populasyon natin ay 111.8 million.

Ayon sa cybersecurity company Surfshark, pumapangalawa ang mga bata sa Pilipinas sa most exposed sa online threats globally. Nangunguna ang Thailand at side-by-side naman ang Turkey, kaya ang tatlong bansang ‘yan ang may pinakamataas na online risk exposure levels sa buong mundo.

Kabaligtaran naman ito ng mga bata sa Japan, Italy, at Spain na may pinakamababa namang exposure globally.

Ayon sa pag-aaral, nangunguna nga ang Thailand sa exposure, pero third naman sa pinakamababa sa children’s ability para maka-cope sa online risks, kung saan naman ang Uruguay at Saudi Arabia ang pinakasablay. Walang kakayahan ang mga bata sa kanilang bansa na labanan ang cyberbullying o kahit ano pang klase ng karaniwang cyber threats.

Ayon sa Surfshark, anim sa sampung batang may edad 8–12 ay exposed sa cyber risks online. Dagdag pa rito, isa sa dalawang bata ang nakakaranas ng cyberbullying at iba pang klase ng cyber threats tulad ng phishing o hacking. Mas mabuti pa nga raw ang low at lower-middle-income countries dahil mas maganda ang kanilang online safety education kumpara sa mayayamang bansa. Ang mayayamang bansa tulad ng Saudi Arabia at Uruguay raw ay halos walang online safety education.

Tungkulin ng mga magulang na i-assess ang kaalaman at emotional preparedness ng kanilang mga anak upang maprotektahan ang kanilang mga sarili sa iba’t ibang cyber threats.

Hindi kataka-takang hindi handa ang mga bata sa Saudi Arabia at Uruguay sa mga online threats at handa naman dito ang mga bata sa Asia-Pacific countries tulad ng India, Malaysia, Japan, Australia, at New Zealand. May 30% stronger online safety education programs ang India kumpara sa global average, habang ang Malaysia, Australia, at New Zealand ay mas malakas naman ang online safety education programs kaysa sa India.

Makikitang mahalaga ang mabigyan ang mga bata ng kaalaman upang labanan ang cyberthreats at iba pang problemang nasasagupa nila sa online. Bawat bata ay ay kani-kanyang online experience, at iba-iba rin ang paraan nila sa pagharap sa problemang ito. Dito pumapasok ang mga magulang upang maprotektahan ang kanilang mga anak.

Una nating dapat gawin ay i-educate sila kahit bata pa lang. Gumamit ng child-friendly educational sources tulad ng interactive cartoons. Pagsabihan silang huwag i-share ang personal information, photos, at videos sa online.

Bigyan sila ng kaalaman sa internet safety. Turuan sila at huwag takutin sa paggamit ng internet. Siguruhing alam ng inyong anak kung ano ang dapat at hindi dapat gawin sa online.

Build trust. Ipaalam sa inyong anak na puwede kayong tanungin o konsultahin na hindi kayo magagalit.
Gumamit ng cybersecurity tools tulad ng antivirus, VPN, content blocker, ad blocker, at iba pa. Tulungan ang inyong anak na magkaroon ng regular scans sa firewalls at email filters upang mabawasan ang risk.

Magpalit ng password regularly. Baka kasi mapasok ng hackers at kung ano-ano ang ipasa sa anak ninyo.

Siyanga pala, mag-set up ng internet rules. Kontrolin ang online games, apps, social media sites, at iba pang websites. Paminsan-minsan, silipin kung ano ang ginagawa ng inyong anak. Mahirap nang makalingat.

Responsibilidad ng magulang na i-assess ang kanilang mga anak, at alamin ang kanilang talino at emotional preparedness na malaman, protektahan, at maka-adapt sa iba’t ibang uri ng cyber threats.

Hablame Espanol
VERBOS REFLEXIBOS:
NOTE: Verbs which has set at the end of the infinitive are called reflexive verbs. These verbs usually involve doing doing something to yourself (e.g.) in English: to wash oneself but you will find the more verbs can be reflexive in Spanish than in English.

Ejemplos:
Lavarse to wash oneself
Peinarse to comb one’s hair
Afeitarse to shave
Levantarse to get up
Dormirse to fall asleep